Separacja małżeńska krok po kroku

Zgodnie z art. 61 1 § 1 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego ( dalej k.r.o.) jeżeli między małżonkami nastąpił zupełny rozkład pożycia małżeńskiego, każdy z małżonków może żądać, ażeby sąd orzekł separację. Rozkład pożycia małżeńskiego winne nastąpić we wszystkich aspektach życia małżonków tj. fizycznym, gospodarczym i emocjonalnym. A zatem dla orzeczenia separacji wystarczy by rozkład był zupełny, a nie ma konieczności by był trwały, jak w przypadku rozwodu.

Jednakże mimo zupełnego rozkładu pożycia orzeczenie separacji nie jest dopuszczalne, jeżeli wskutek niej miałoby ucierpieć dobro wspólnych małoletnich dzieci małżonków albo jeżeli z innych względów orzeczenie separacji byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego.

Jednakże podkreślenia wymaga fakt, że inaczej niż w przypadku rozwodu, separacji może domagać się również małżonek wyłącznie winny rozkładu pożycia małżeńskiego.

#separacja #rozwód

Separacja – jak uzyskać separację?

Separację podobnie jak rozwód można uzyskać tylko w sądzie, nie uzyskasz natomiast separacji u notariusza, jak to jest powszechnie błędnie powtarzane.

Przy orzekaniu separacji stosuje się przepisy art. 57 i art. 58 k.r.o. , czyli przepisy właściwe dla rozwodu tj.:

art. 57 k.r.o.

I. orzekając separację sąd orzeka, czy i który z małżonków ponosi winę rozkładu pożycia; orzekając separację na podstawie zgodnego żądania małżonków, sąd nie orzeka o winie rozkładu pożycia i następują skutki takie, jak gdyby żaden z małżonków nie ponosił winy;

art. 58 k.r.o.

II.

W orzeczeniu o separacji sąd rozstrzyga nadto inne kwestie dotyczące małżonków:

  • obowiązku alimentacyjnego wobec małżonków,
  • jeżeli małżonkowie mieszkają razem – sposobu korzystania ze wspólnego mieszkania,
  • a na wniosek jednego małżonka – może rozstrzygnąć kwestię podziału majątku.

W sytuacji gdy strony mają małoletnie dzieci, podobnie jak przy okazji rozwodu, sąd orzeka o kwestiach:

  • władzy rodzicielskiej nad wspólnym małoletnim dzieckiem,
  • kontaktów z dzieckiem tego rodzica, u którego dziecko stale nie przebywa ,
  • który z rodziców i w jakim zakresie ponosi koszty utrzymania dziecka.

#separacja

Pozew o separację

Pozew o separację należy złożyć wtedy, jeżeli jedna ze stron domaga się orzeczenia separacji, natomiast stanowisko drugiej strony nie jest znane, jeżeli domaga się ona oddalenie roszczenia o separację lub też domaga się orzeczenia rozwodu.

Pozew o separację powinien odpowiadać wszystkim wymogom formalnym dla pism procesowych, nadto powinien zawierać szczegółowe oznaczenie stron, w tym imiona, nazwiska, adresy i nr pesel, a zgodnie z nowymi przepisami również adresy e-mail i numery telefonów ( dla umożliwienia przeprowadzenia zdalnych rozpraw).

W pozwie o separację należy wskazać na okoliczności faktyczne potwierdzające fakt zupełnego rozkładu pożycia małżonków. Wówczas postępowanie toczy się w trybie procesowym i kończy się wydaniem wyroku orzekającego separację, rozwód lub oddalającego roszczenie o orzeczenie separacji.

Sądem właściwym do rozpoznania sprawy o separację jest sąd okręgowy, w którego okręgu małżonkowie mieli ostatnie miejsce zamieszkania, jeżeli choć jedno z nich w okręgu tym jeszcze ma miejsce zamieszkania lub zwykłego pobytu. Z braku takiej podstawy wyłącznie właściwy jest sąd miejsca zamieszkania strony pozwanej, a jeżeli i tej podstawy nie ma – sąd miejsca zamieszkania powoda.

Opłata od pozwu o separację wynosi 600 zł.

Wniosek o separację

Sąd może orzec separację również na podstawie wniosku o separację tylko wtedy, gdy oboje małżonkowie są zgodni co do żądania. Oznacza to, że we wniosku musi zostać zawarte zgodne żądanie małżonków co do orzeczenia separacji. Wówczas pismo to nie przybiera formy pozwu jednego z małżonków skierowanego przeciwko drugiemu, ale stanowi zgodny wniosek obojga małżonków. Pod takim wnioskiem podpisują się obaj małżonkowie.

Wniosek o separację również powinien zawierać wszelkie podstawowe informacje, przede wszystkim oznaczenie stron, podpisy stron i klarownie zgodnie sformułowane roszczenie separacji, we wszystkich aspektach, zarówno co do samych małżonków, jak i ich dzieci. Sąd może orzec separację na podstawie zgodnego wniosku stron.

Wniosek o separację rozpoznawany jest w trybie nieprocesowym.

Wniosek o separację składa się do sądu okręgowego właściwego ze względu na ostatnie wspólne miejsce zamieszkania małżonków.

Opłata od wniosku o separację wynosi 100 zł.

Separacja – jakie dokumenty są potrzebne do sądu?

Żeby wystąpić z roszczeniem o separację, czy to w formie pozwu czy wniosku, należy do niego dołączyć akty stanu cywilnego – przede wszystkim małżeństwa, ale w przypadku, gdy są małoletnie dzieci również akty urodzenia małoletnich dzieci.

Nadto tak, gdy domagasz się orzeczenia winy jednego z małżonków, należy złożyć do sądu dowody potwierdzające winę drugiego małżonka w rozkładzie wspólnego pożycia np. raport detektywa potwierdzający zdradę, wiadomości sms lub z portali społecznościowych potwierdzające zdradę, zdjęcia wskazujące na nawiązanie pożycia z inną osobą, protokoły rozpraw lub przesłuchań bądź wyroki potwierdzające popełnienie przestępstwa przeciwko małżonkowi np. znęcanie się jednego małżonka nad drugim, lub nad dziećmi.

Oczywiście, jeśli działasz przez pełnomocnika – adwokata, należy przedłożyć pełnomocnictwo wraz dowodem uiszczenia opłaty skarbowej. Nadto należy przedłożyć potwierdzenie uiszczenia opłaty sądowej.

Pamiętaj również o odpowie pozwu o separację dla drugiej strony.

Separacja – czy można wnosić o zniesienie separacji?

Polskie prawo rodzinne daje małżonkom możliwość ubiegania się o zniesienie separacji. Małżonkowie pozostający w separacji muszą wystąpić w tym celu ze zgodnym wnioskiem o zniesienie separacji do sądu. Zniesienie separacji między małżonkami wymaga interwencji sądu. Oznacza to, że małżonkowie, którzy się pogodzili, mimo ustania separacji faktycznej, nadal przebywają w separacji prawnej i konieczny jest udział sądu. Sąd nie jest zobligowany do uwzględnienia wniosku. Przeciwnie w toku postępowania sąd ustala czy faktycznie istnieją przesłanki do tego by nastąpiło prawne zniesienie separacji, czy wnioskujący dają rękojmię powrotu do wspólnego pożycia. Zniesieniu separacji zawsze towarzyszy postępowanie dowodowe.

Dla zniesienia separacji konieczny jest wniosek stron, który rozpoznawany jest w trybie nieprocesowym i to niezależnie od tego w jakim trybie zostało wydane orzeczenie o separacji, czy w procesie ( wyrok) czy w nie procesie (postanowienie).

Jakie są skutki prawne separacji?

Zgodnie z art. 614 k.r.o. separacja ma skutki takie jak rozwiązanie małżeństwa przez rozwód, chyba że ustawa stanowi inaczej, tj.:

  • między małżonkami powstaje rozdzielność majątkowa, tak jak przy rozwodzie,
  • małżonkowie są wyłączeni od dziedziczenia ustawowego, jak w sytuacji rozwodu,
  • brak domniemania pochodzenia dziecka od męża matki, jak w sytuacji rozwodu,
  • utrzymany obowiązek wzajemnej pomocy małżonków po separacji,jak w sytuacji rozwodu,
  • istnienie obowiązku alimentacyjnego wobec małżonków po separacji, jak w sytuacji rozwodu.

Zasadnicza różnica dotycząca skutków separacji sprowadza się do tego, że separacja nie powoduje rozwiązania małżeństwa, co oznacza, że małżonkowie nie mogą zawrzeć nowego małżeństwa.

Co więcej, w przypadku rozwodu, małżonek który wcześniej przyjął nazwisko męża, może w ciągu 3 miesięcy od uprawomocnienia się wyroku powrócić do nazwiska poprzedniego, natomiast w przypadku separacji ne ma takiej możliwości.

#separacja #rozwód